Presentatie van de Nederlandse editie van MIPEX III

Spanning op 2 maart bij de start van de bijeenkomst waarop de Nederlandse editie van MIPEX III (Migration Integration Policy Index) werd gepresenteerd: is ons land gestegen of gedaald op de lijst? MIPEX vergelijkt wetten en overheidsbeleid voor migranten in 31 landen, waaronder de EU-landen. Uitkomst: Nederland is een plaatsje gedaald, maar toch ook weer niet. Vorig jaar op vier, nu of vijf. Maar dat komt alleen omdat Canada als land erbij is gekomen en die de vierde plaats in beslag heeft genomen. Niet omdat wij het slechter hebben gedaan.
MIPIEX is een gezamenlijk project van de British Council en de Brusselse denktank Migration Policy Group. FORUM is de Nederlandse partner in dit project. Maar we moeten ons niet te veel op die rangorde blindstaren, vond Dirk Jacobs van de Vrije Universiteit van Brussel, die uitlegde wat MIPEX is. ‘MIPEX is vooral belangrijk vanwege de database en de netwerken van experts.’ De rangorde is volgens Jacobs vooral een trigger om landen bij de database te betrekken. Haimé (rechts) van de Directie Inburgering en Integratie beantwoordt vragen van het publiek. Naast haar mw. Tupan van het Expertisecentrum Allochtonen Hogere Onderwijs. MIPEX onderzoekt de beleidsterreinen arbeidsmobiliteit, gezinshereniging, onderwijs, politieke participatie, langdurig verblijf, toegang tot nationaliteit en antidiscriminatie. Volgens Jacobs is Nederland sinds de vorige MIPEX in 2007 redelijk stabiel, maar gaan we wel in kleine stapjes achteruit. Hij voorspelt dat gezien de beleidsvoornemens van het huidige kabinet, de volgende MIPEX wel eens minder gunstig voor Nederland zou kunnen uitvallen. Toch maar even wat cijfertjes: voor arbeidsparticipatie en politieke participatie scoort Nederland twee keer een 8. Voor de meeste andere beleidsterreinen staat een 7 op het rapport. Voor gezinshereniging en onderwijs scoort Nederland laag: een 6- en een 5. Onderwijs is een nieuw domein in MIPEX. Nederland scoort hoog op arbeidsparticipatie omdat de rechten van migranten goed geregeld zijn. Ze hebben bijvoorbeeld hetzelfde recht op uitkering als iedere andere Nederlander en er is specifiek beleid voor kwetsbare groepen. Maar betekent dat ook dat die rechten ook leiden tot een evenredig lage werkloosheid onder migranten? Volgens een OESO-onderzoek niet. Daarin zit een paradox, volgens Gerrie Lodders van de Universiteit van Leiden, die de MIPEX-cijfers toelichtte. Volgens de OESO is de Nederlandse arbeidsmarkt heel slecht toegankelijk voor allochtonen, met name voor jongeren. Goed beleid leidt dus niet automatisch tot een hoopgevende praktijk. Marilyn Haimé, Directie Inburgering en Integratie van het ministerie BZK, vroeg zich ook oprecht af wat ze aan de uitkomsten van MIPEX heeft. Nederland scoort bijvoorbeeld laag op gezinshereniging omdat er - meer dan in de meeste andere landen - eisen aan de inburgering worden gesteld.. Haimé: ’Mensen zijn daardoor wel beter toegerust om te integreren. Er is een stijgende lijn in participatie.’
Jacobs erkende dat MIPEX geen verband legt tussen beleid en praktijk. Maar die stap gaat wel komen. ‘Eurostat is bezig om input en output samen te brengen.’
MIPEX partner: FORUM